Илъэс къэс жъоныгъуакӀэм и 21-м дунаим тет адыгэхэм Адыгэ лъэпкъ гъэкIодым и Шъыгъо-ШӀэжь мафэ хагъэунэфыкӀы. Адыгэ хэкум Кавказым, Адыгэ Республикэм, Къэбэртэе-Бэлъкъар Республикэм, Къэрэщэе-Щэрджэс Республикэм а мафэр республикэхэм яправительствэхэр ахэлэжьэхэзэ зэӀукӀэхэмкӀэ, зекӀохэмкӀэ хагъэунэфыкӀы. Краснодар краим - къалэу Краснодар ыкӀи ШӀуцӀэ хы Ӏушъом Ӏус Шапсыгъэ шъолъырым, джащ фэдэу Ставрополь краим ащыӀэ адыгэ организациехэми а мафэр зэӀукӀэхэмкӀэ, зекӀохэмкӀэ хагъэунэфыкӀы.
Тыркуем, Сирием, Иорданием, Израиль, Европэм икъэралыгъохэм, США-м, Канадэм, Австралием, дунаим иадрэ къэралыгъохэм ащыпсэурэ адыгэхэми мы мафэр шъыгъо-шӀэжь зэхахьэхэмкӀэ, зекӀохэмкӀэ хагъэунэфыкӀы.
1763 — 1864-рэ илъэсхэм щыӀэгъэ Урыс-Кавказ заор жъоныгъуакӀэм и 21-м аухыгъ, ащ ыуж адыгэ лъэпкъым ипроцент 90-р итарихъ хэкуугъэу Адыгэ хэкум ирафыгъ, Осмэн къэралыгъом афыгъэх. Тарихъым хэшӀыкӀ фызиӀэ цӀыф зэфэшъхьафхэм къызэраӀорэмкӀэ, Урыс империем Адыгэ хэкур ыубытын ыпэкӀэ нэбгырэ миллиони 2-м ехъу Адыгэ хэкум щыпсэущтыгъ. Ыубытыгъэ ужым нэбгырэ мин 50-м нахь мыхъоу яхэку къинэжьыгъ.
Къэбэртэе-Бэлъкъар Республикэм 1992-рэ илъэсым адыгэ лъэпкъым игеноцид къыӀуагъ. Адыгэ Республикэм 1996-рэ илъэсым къыӀуагъ. Грузием 2011-рэ илъэсым, Украинэм 2025-рэ илъэсым адыгэ лъэпкъым игеноцид официальнэу къаӀуагъ.
Comments
Post a Comment